No public Twitter messages.
Posted by Alex on Aug - 23 - 2014

ĐỨA TRẺ THỨ 44 Tom Rob Smith

Truyện rất mạnh mẽ và kích thích suy luận.

Đặt trong bối cảnh Xô Viết những năm 1950, thật sự dù rất yêu mến Xô Viết nhưng không nhớ lúc đó ai là nhà lãnh đạo tối cao, chỉ nhớ rằng trong các tiểu thuyết khác về cùng thời kỳ luôn thấy dạt dào tinh thần hăng say của hợp tác xã, lúa mạch vàng óng của nông trang, và sự sáng tạo vô bờ trong sản xuất ở các nhà máy xã hội chủ nghĩa với máy móc sạch sẽ thiết bị tiên tiến không hề thua kém tư bản.

Nhưng trong Đứa trẻ thứ 44 thì xã hội Xô Viết đó lại không có một chút gì hòa bình, một chút gì ấm no, thậm chí một chút gì tự do. Đây là lần thứ 2 đọc một tiểu thuyết gia phương Tây viết về minh chủ của thế giới cộng sản, và cũng như quyển trước, chẳng thấy mảy may tích cực. Không quá lộ liễu nhưng cũng không hề kín đáo, không khí thường trực được miêu tả trong truyện là ngột ngạt, khi sự bình đẳng tồn tại dưới dạng phân chia (có một số người được bình đẳng hơn những người khác) và từng nhóm người trong xã hội đều phải sống một cách cảnh giác để sinh tồn.

Ở thời điểm này, Xô Viết công bố rằng dưới chính thể của họ, tỉ lệ tội phạm là 0%. Và để đạt được nó, họ đã giải quyết mọi vụ án với nguyên tắc: lặng lẽ-nhanh chóng, bất chấp kẻ bị bắt và kết án có đúng là thủ phạm thật sự hay không.

Trong khoảng thời gian nhiều năm, có rất nhiều trẻ em cả nam lẫn nữ bị giết ở hoặc gần suốt chiều dài một tuyến đường tàu liên tỉnh, bị khoét nội tạng, mồm nhét đầy đất. Leo, một thanh tra an ninh cao cấp đã gặp một trong các vụ đó. Tuân thủ nguyên tắc chung về giải quyết vụ án, anh ta dìm nó đi, xếp vào hồ sơ tai nạn giao thông, bất chấp nỗi đau và sự phản đối của người nhà nạn nhân.

Không lâu sau đó, Leo thất sủng, bị đày về một vùng xa, ở đây anh gặp một vụ án tương tự. Thất ý và hối lỗi, Leo bắt đầu săn đuổi tên giết người hàng loạt nọ, dù làm như vậy là chống phá cả một hệ thống, tự đẩy anh cùng người vợ xinh đẹp và cha mẹ già đến ranh giới của sống-còn.

Quá trình săn đuổi đó không chỉ gặp những khó khăn thông thường của điều tra, nó còn vấp phải những chướng ngại vật bất khả kháng cự được dựng lên bởi chính thể Xô Viết, cái mà có lẽ là nguyên nhân để tác giả chọn bối cảnh vào thời điểm này, khiến câu chuyện không chỉ dịch chuyển trong phạm vi của trinh thám thông thường, mà được thêm nếm rất nhiều chất liệu của một câu chuyện tả ý, của một dystopian fiction, dù nó được xây dựng trên một câu chuyện có thật.

 

Một vài so sánh ngoài lề:

– Leo thì giống anh Lâm Xung, đang là giáo đầu hàng vạn cấm quân thì bị tai bay vạ gió vì vợ đẹp rồi hất đi nơi khỉ ho cò gáy làm thảo quân.

– Vasili kẻ thù bất cộng đái thiên của anh thì khá là gợi nhớ thanh tra Javert người cả đời ám ảnh và săn đuổi Jean Valjean.

Sự tồn tại của Leo từng là một hình phạt chung thân đối với Vasili.

Vậy mà, bây giờ, tại sao hắn lại nhớ gã?

Đọc câu này xong thì phải chạy ào đi wiki tình trạng hôn nhân của Tom Rob Smith. Có một điều hơi liên quan là một chính thể trong sạch lành mạnh như Xô Viết không có chỗ cho những người lệch lạc giới tính. Bởi thế đã có khoảng 200 người đồng tính đã bị lưu đày, xử tử hoặc tự sát trong cái trấn nhỏ heo hút nơi Leo bị biếm đến.

Storyline rất gần gũi với vài tiểu thuyết phóng sự và trinh thám dưới thời Liên Xô-Đông Âu mà tôi có dịp đọc, với các mốc thời gian-địa điểm-giới thiệu phân mảnh về các nhân vật phụ, để chúng về sau tự động xâu chuỗi lại trong tiếp nhận của người đọc. Đến gần cuối thì truyện lại pha nhiều màu sắc lãng mạn chủ nghĩa, và với người thích hạ màn bi thảm như tôi thì cái kết có hơi lý tưởng.

 

Nói chung là một cuốn truyện rất ấn tượng, đã đọc nó miệt mài từ thứ Sáu đến thứ Bảy vừa rồi vào bất cứ lúc nào có thể, kể cả khi đi bộ một đoạn đường ngắn. Ưu điểm của nó là bắt hồn người ta ngay từ trang đầu, chứ không ê a thuốc lào trà nước mời mọc mãi như mấy quyển trinh thám phương Tây xuất bản gần đây.

 

 

ĐỨA TRẺ THỨ 44

Tác giả: Tom Rob Smith

Dịch giả: Võ Hồng Long

Thể loại: Trinh thám, kinh dị

Xuất bản: Nhã Nam 7/2014

Giá: 92.000 đ

Bài liên quan:

 

 




Categories: LUẬN, TRUYỆN